Gaziosmanpaşa Üniversitesi Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. Yaşar Akça, Şili'den 2 uzmanın Niksar'da sürdürülen ceviz çalışmalarını yerinde incelemek üzere ilçeye geldiklerini belirterek, "Yaptığımız çalışmalar Şili'nin uykularını kaçırmıştır. " dedi.

Gaziosmanpaşa Üniversitesi Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. Yaşar Akça, sürdürdüğü ceviz projeleri ile Tokat'ın ceviz konusunda dünyada bir numara olacağını söyledi.  Niksar'da yapılan çalışmaları yerinde incelemek üzere geçtiğimiz günlerde   Şili'den 2 uzmanın Niksar'a geldiğini hatırlatan Akça,  Niksar'da ceviz işletmeni Halis Yılmaz'ı ziyaret ederek,  tesis ve ceviz  dikili alanlarında incelemelerde bulunduklarını söyledi.

Şili Büyükelçiliği  Ticaret  Ataşesi ve Şili ceviz uzmanlarından Rodrigo İnfanti Vargas'ın  inceleme ziyaretlerinde yanında bulunan  Gaziosmanpaşa Üniversitesi Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. Yaşar Akça, ceviz işletmeni Yılmaz'ın yaptığı çalışmaları yerinde incelediklerini,  Şilili uzmanların  gezide  Niksar'ı çok beğendikleri  ve  ilçede ceviz yetiştiriciliğine ilgi duyduklarını kaydetti. 

Gezinin amacını ve araştırmaları hakkında açıklama yapan Prof. Dr. Akça, şunları söyledi.

PROJELERİMLE TOKAT CEVİZİ BİR NUMARA OLACAK

Bilindiği gibi son 10 yılda özellikle Niksar  başta olmak üzere Tokat ve yöresinde ceviz konusunda ulusal ve uluslar arası nitelikte araştırmalar yürütmektediyim. Bu araştırmaların en önemlisi 2000 yılında başlattığım ve Türkiye de ilk olan melezleme yoluyla ceviz ıslah projesidir. Bu proje artık somut sonuçlar vermeye başlamıştır. Özellikle geç ilkbahar donlarının yaşandığı bölgelerde don zararının etkisini azaltmak amacıyla geç yapraklanan ve yan dallarda meyve veren yeni ceviz çeşitlerinin ıslahı için yürüttüğüm çalışmalarda çok önemli tipler buldum. Bu tipleri melezleme çalışmalarında da kullanmaya başladık. Tübitak kamag grubu tarafından desteklenen 106 g 152 nolu proje kapsamında Maraş Üniversitesiyle ortaklaşa yürüttüğümüz projeden de umutlu sonuçlar alınmaya başlamıştır. Ayrıca cevizlerde  gözlenen dişi çiçek dökümünü önlemek amacıyla kullanılan bitkisel hormonların etkinliğini artırmak amacıyla yeni bileşikli maddeler konusunda yaptığım araştırmalarımda da sorun çözülmüş ve önemli düzeyde verim artışı sağlanmıştır.

CEVİZ ÜRETİMİMİZ ŞİLİ'NİN GÖZÜNÜ KORKUTMUŞTUR

Şili devletinde de ceviz yetiştiriciliğinde yeni gelişmeler gözlenmektedir. Şili'den 2 uzman yaptığımız araştırmaları yerinde görmek için üniversitemize gelmişler ve üç gün süren bir inceleme ve ortak çalışma yapmışlardır. Yaptığımız çalışmalar Şili'nin uykularını kaçırmıştır.

İNCELEME GEZİLERİ YAPMAMIZ GEREKİR

Gelişmiş ülkelerin ortak özellikleri bilgi güçtür güçü yönetmek ise sorumluluktur anlayışında yatmaktadır. Araştırmalarımızı  inceleyip Türkiye ceviz yetiştiriciliği konusunda bilgi alıp Şili ceviz yetiştiriciliğinin rekabet koşullarını yükseltmek isteyen uzmanların bu gezisinden umarım hepimiz önemli dersler çıkartırız. Bizlerde sektörel incelemeler yapmak üzere rekabet ettiğimiz ülkelere araştırmaya yönelik inceleme gezileri yapabilmeliyiz. Ortak aklı kullanmayan dünyayı incelemeyen hiçbir toplum artık güçlü olmayacak. Güçü bilgi olarak görmemizin gerekliliği ortada.

NİKSAR İÇİN YAPMAMIZ GEREKEN ÇALIŞMALAR

Ceviz konusunda mutlaka Niksar'a bir kümelenme çalışması yapılmalı. Sektörel sinerji yaratılmalı. İnovasyon peşinde koşulmalı. Yeni pazarlar ve pazarlama kanalları araştırılmalı. Niksar cevizinin coğrafik patenti mutlaka alınmalı. Niksar ceviz araştırma merkezi kurulmalı.

NİKSAR DENİNCE İLK AKLA CEVİZ GELECEK

Niksar ceviz popülesyonu içinde uzun yıllardır araştırdığım ceviz ağaçları içinde bir tipimiz Niksar 1 adı altında tescil edilmesi için çalışmalara başladım. En kısa sürede bu çalışma sonuçlanacaktır.

Araştırma ve çalışmalarımızda devamlı yanımızda olan Niksar kaymakamımız Uğur Turan'a , Niksar ticaret odası başkanı Mehmet Şöhretoğlu'na ve işadamı Halis Yılmaz'a teşekkürü bir borç bilirim.

Şili ceviz uzmanlarından Rodrigo İnfanti Vargas ise yaptığı konuşmada Niksar'ın ceviz konusunda çok önemli bir şehir olduğunu belirterek Halis Yılmaz'ın Ceviz İşletmesini çok beğendiğini söyledi. Niksar'da bulunan cevizlerin Şili'de bulunan cevizlerden çok farklı olduğunu söyleyen Vargas, aroma ve tadını çok beğendiğini özellikle vurguladı.

(YeşilNiksar)