Köyümüzde Lakaplar

Kültürel Yapımız

Köyümüzde Lakaplar

Salı, 28 Nisan 2009 00:15

Tanım olarak lakap: “Kişiye verilen daha belirleyici, belli bir özelliği bulunan ayrı bir isim”dir. Elbette lakapların tanıtma, yüceltme ve küçültme gibi birçok işlevleri vardır. Lakaplar insanların birbirini daha iyi tanıma ve kendini diğerlerinin yanında yüceltme ihtiyacının hasıl olduğu zamanlarda ortaya çıkmıştır. İnsanın kendini güvende hissetme ihtiyacı, çevresindeki kişileri tanıma gerekliliğini doğurmuş ve bu da kişilere ad vermeyi, adın yetersiz kaldığı ve tanımanın, tanımayla birlikte samimiyetin arttığı durumlarda lakap takmayı beraberinde getirmiştir. Adın yetersiz kalması, bir kültürel grup içerisindeki adaşlardan birini ifade etmek gerektiğinde ortaya çıkan zorluktur. Özellikle kırsal alanda yani köylerimizde lakapların daha çok kullanılma nedenlerinin başında aynı ismin birden fazla kişiye verilmesi gelmektedir.

Yeni nesillerin hâlihazırda lakapları var mı bilmiyorum ama çocukluk yıllarımızda hemen hemen herkesin bir lakabı vardı. Bazen lakaplar ismin önüne öyle geçerdi ki birçok kişi lakabıyla anılan kimsenin gerçek ismini bilmezdi.

Lakaplar kişilerin en belirgin özelliklerini öne çıkarmaktadır. Lakaplar bazen insanların yaptıkları işleri, bazen dış görünüşlerini, bazen göz rengini, bazen boyunu, bazen kilosunu, bazen saçının rengini veya dökülüp dökülmediğini belirten kelimelerdir.

Sonuçta lakaplar ne olursa olsun ve nereden gelirse gelsin insanlarımızın markası gibiydi. Bir kişiden bahsedilirken ismi söylendiği zaman “Hangi?” sorusu sorulurdu ve ardından açıklama yapılırken hemen lakabı söylenmekteydi. İsim yerine direkt lakabı söylenince izaha gerek kalmadan söz konusu olan kişinin kim olduğu anında anlaşılıyordu.

Sitemizin ziyaretçilerinin istemelerine rağmen bu güne kadar böyle bir sayfa hazırlayarak yayınlamadım. Ben burada köyümüzde kullanılan tüm lakapları da yazacak değilim. Lakaplarıyla anılmak belki bazı insanlarımızı rahatsız edebilir. Eğer adını ve soyadını yazarak köyümüzde kullanılan ve insanları rencide etmeyen, ismiyle özdeşleşmiş, lakabını duyunca ilgili kişinin kızmayacağı, yıllardır söylenmeye söylenmeye unutulmaya yüz tutmuş lakapları bu sayfamıza ekleyen olursa ekleyen kişinin adıyla burada yayınlayacağız.